ศักราชญี่ปุ่น (元号/เก็งโก): จากเมจิถึงเรวะ
ญี่ปุ่นใช้ชื่อศักราช (gengō) ควบคู่กับปฏิทินสากล คู่มือนี้อธิบายเมจิ, ไทโช, โชวะ, เฮเซ และเรวะ วิธีเขียนวันที่บนเอกสารจริง และวิธีแปลงปีศักราชเป็นปีคริสต์ศักราช
ชื่อศักราชญี่ปุ่น (元号) คืออะไร?
ญี่ปุ่นใช้ ชื่อศักราช เรียกว่า เก็งโก (元号, げんごう, gengō / gengo) ควบคู่กับปฏิทินสากล เก็งโกใช้กับหมายเลขปี เช่น:
ตั้งแต่เมจิ (明治) ญี่ปุ่นโดยทั่วไปใช้แนวทาง “หนึ่งรัชกาล หนึ่งศักราช” (一世一元, issei-ichigen) หมายความว่าศักราชเปลี่ยนเมื่อจักรพรรดิองค์ใหม่ขึ้นครองราชย์
ประเด็นสำคัญที่ต้องเข้าใจ
1. การเปลี่ยนศักราชเกิดขึ้นในวันที่เฉพาะ (ไม่เสมอ 1 มกราคม)
ศักราชเริ่มต้นในวันที่เกี่ยวข้องกับการขึ้นครองราชย์ ดังนั้น ปีสากลเดียวกันอาจมีสองศักราช เช่น:
- 2019 รวมเฮเซจนถึง 30 เมษายน และเรวะตั้งแต่ 1 พฤษภาคม
- 1989 รวมโชวะจนถึง 7 มกราคม และเฮเซตั้งแต่ 8 มกราคม
2. ปีแรกอาจเขียนเป็น 元年 (กันเนน)
ปีแรกของศักราชมักเขียนเป็น 元年 (がんねん, gannen) หมายถึง “ปีแรก” ในทางปฏิบัติสมัยใหม่ ปีแรกเริ่มจากวันขึ้นครองราชย์และสิ้นสุด 31 ธันวาคม
ตัวอย่าง:
- 令和元年 (เรวะกันเนน) = เรวะปี 1 = 2019 (ตั้งแต่ 1 พฤษภาคม)
- 令和1年 ก็ถูกต้อง แต่ 元年 เป็นธรรมเนียมมาตรฐาน
3. เก็งโกพบได้บ่อยบนเอกสารราชการ
แม้คนจะพูดเป็นปีสากลในการสนทนาทั่วไป คุณจะเห็นเก็งโกบ่อยบน:
- แบบฟอร์มและใบสมัครของรัฐบาล
- ใบขับขี่และบัตรประจำตัว
- ใบรับรองราชการ
- เอกสารธุรกิจบางอย่าง
ห้าศักราชสมัยใหม่: เมจิ → เรวะ
| ศักราช | คันจิ | คานะ | โรมาจิ | วันเริ่ม | วันสิ้นสุด |
|---|---|---|---|---|---|
| เมจิ | 明治 | めいじ | Meiji | 1868-10-23 | 1912-07-30 |
| ไทโช | 大正 | たいしょう | Taishō | 1912-07-30 | 1926-12-25 |
| โชวะ | 昭和 | しょうわ | Shōwa | 1926-12-25 | 1989-01-07 |
| เฮเซ | 平成 | へいせい | Heisei | 1989-01-08 | 2019-04-30 |
| เรวะ | 令和 | れいわ | Reiwa | 2019-05-01 | ปัจจุบัน |
กฎการแปลงรวดเร็ว
ใช้สูตรเหล่านี้เพื่อแปลงระหว่างปีศักราชและปีสากล ตรวจสอบวันที่แน่นอนในปีที่เปลี่ยนศักราชเสมอ!
เรวะ (ตั้งแต่ 2019-05-01)
สูตร: ปีเรวะ = ปีสากล − 2018
| สากล | เรวะ |
|---|---|
| 2024 | เรวะ 6 |
| 2023 | เรวะ 5 |
| 2020 | เรวะ 2 |
| 2019 (ตั้งแต่ 1 พ.ค.) | เรวะ 1 |
เฮเซ (1989-01-08 ถึง 2019-04-30)
สูตร: ปีเฮเซ = ปีสากล − 1988
| สากล | เฮเซ |
|---|---|
| 2019 (ถึง 30 เม.ย.) | เฮเซ 31 |
| 2018 | เฮเซ 30 |
| 2000 | เฮเซ 12 |
| 1989 (ตั้งแต่ 8 ม.ค.) | เฮเซ 1 |
โชวะ (1926-12-25 ถึง 1989-01-07)
สูตร: ปีโชวะ = ปีสากล − 1925
| สากล | โชวะ |
|---|---|
| 1989 (ถึง 7 ม.ค.) | โชวะ 64 |
| 1988 | โชวะ 63 |
| 1964 | โชวะ 39 |
| 1945 | โชวะ 20 |
คำถามที่พบบ่อย
Q1: ทำไมศักราชเปลี่ยนกลางปี?
เพราะชื่อศักราชสมัยใหม่ผูกกับการเปลี่ยนรัชกาล (หนึ่งรัชกาล หนึ่งศักราช) การเปลี่ยนจึงเกิดขึ้นในวันที่เกี่ยวข้องกับการขึ้นครองราชย์ ไม่ใช่ 1 มกราคม
Q2: คนญี่ปุ่นใช้เก็งโกในชีวิตประจำวันเสมอไหม?
ไม่เสมอ คนจำนวนมากใช้ปีสากลในการสนทนาทั่วไป แต่เก็งโกยังคงพบได้บ่อยในบริบทราชการและบริหาร คุณจะเห็นมันบนแบบฟอร์มรัฐบาล ใบขับขี่ และใบรับรองราชการ
Q3: เขียน “เรวะ 1” แทน 元年 ได้ไหม?
ในคำอธิบาย “เรวะ 1” ชัดเจนและถูกต้อง บนเอกสารญี่ปุ่น คุณอาจเห็น 元年 (กันเนน) ใช้สำหรับปีแรก ซึ่งเป็นธรรมเนียมดั้งเดิม
Q4: จะรู้ได้อย่างไรว่าจะใช้ศักราชไหนสำหรับวันที่เฉพาะ?
ตรวจสอบวันที่เปลี่ยน:
- ก่อน 1989-01-08 → โชวะ
- 1989-01-08 ถึง 2019-04-30 → เฮเซ
- ตั้งแต่ 2019-05-01 → เรวะ
สำหรับวันที่ขอบเขต วันที่แน่นอนสำคัญ!
คำศัพท์
| คำ | คันจิ | คานะ | โรมาจิ | ความหมาย |
|---|---|---|---|---|
| ชื่อศักราช | 元号 | げんごう | gengō | ระบบชื่อศักราชของญี่ปุ่น |
| ปีแรก | 元年 | がんねん | gannen | “ปีแรก” ของศักราช |
| เมจิ | 明治 | めいじ | Meiji | ศักราช 1868–1912 |
| ไทโช | 大正 | たいしょう | Taishō | ศักราช 1912–1926 |
| โชวะ | 昭和 | しょうわ | Shōwa | ศักราช 1926–1989 |
| เฮเซ | 平成 | へいせい | Heisei | ศักราช 1989–2019 |
| เรวะ | 令和 | れいわ | Reiwa | ศักราช 2019–ปัจจุบัน |
หน้าที่เกี่ยวข้อง
- ปีนักษัตร (Eto) — เรียนรู้เกี่ยวกับ 12 สัตว์และรอบ 60 ปี
- เครื่องคำนวณอายุ — ค้นหาปีศักราชญี่ปุ่นของคุณและอื่นๆ